სულ ვიზიტორი : 61033445238
განთავსებული სტატია : 12257

მთავარი იუბილარი/ ხსენება

მეცნიერება/ხელოვნება/მედიცინა
მწერალი/პოეტი
მემედ აბაშიძე (ბეგი)  1873-1937წწ საზოგადო მოღვაწე დაბ. ბათუმი აჭარა მემედ აბაშიძე (ბეგი)  1873-1937წწ საზოგადო მოღვაწე დაბ. ბათუმი აჭარა მემედ აბაშიძე (ბეგი)  1873-1937წწ საზოგადო მოღვაწე დაბ. ბათუმი აჭარა

1973-1937 წწ. გარდ. -36 წლის

ბმულის კოპირება

მწერალი/პოეტი

გვარი აბაშიძე სია

ბათუმი გამოჩენილი ადამიანები სრული სია

54       ბეჭდვა

მემედ აბაშიძე (ბეგი) 1873-1937წწ საზოგადო მოღვაწე დაბ. ბათუმი აჭარა

მემედ იბრაჰიმის ძე აბაშიძემემედ-ბეგი (დ. 18 იანვარი1873ბათუმი — გ. 1937)


— ქართველი საზოგადო მოღვაწე, მწერალი, პუბლიცისტი, ქართველი (აჭარის) მუსლიმების აღიარებული ლიდერი. სანჯაყ-ბეგ აბაშიძეთა შთამომავალი.სტალინური რეპრესიების მსხვერპლი.


დაწყებითი განათლება მიიღო ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებელი საზოგადოების ბათუმის სკოლაში. მამის ხელმძღვანელობით დაეუფლა არაბულ, თურქულ და სპარსულ ენებს. ახალგაზრდობიდანვე იზიარებდა ქართველი სამოციანელების ეროვნულ-განმათავისუფლებელ იდეებს და სამოღვაწეო ასპარეზზე გამოსვლისთანავე ცდილობდა ქართველ მუსლიმთა საერთო-ეროვნული თვითშეგნების ჩამოყალიბებას, მათ ინტეგრაციას ქართულ ეროვნულ-კულტურულ სივრცეში, რომელიც საფუძვლიანად იყო შერყეული ოსმალთა რამდენიმე საუკუნოვანი ბატონობის შედეგად აჭარაში.


იყო ქართველ სოციალისტ-ფედერალისტთა პარტიის აქტიური წევრი და ინტენსიურად თანამშრომლობდა ქართულ პრესაში. ეროვნულ-პოლიტიკური საქმიანობისათვის რამდენჯერმე იყო დაპატიმრებული რუსეთის ხელისუფლების მიერ, რომელმაც ბოლოს ციმბირში გადაასახლა. 1917 წელს დაბრუნდა საქართველოში და სათავეში ჩაუდგა აჭარის მაჰმადიან ქართველობას, რომელიც მწვავედ დაუპირისპირდა პროისლამურ ძალებს, რომლებსაც ამ ძირძველი კუთხის ოსმალეთთან შეერთება სურდათ. 1917 წლის შემოდგომაზე, ბათუმში გამართულ აჭარის მოსახლეობის წარმომადგენელთა ყრილობაზე შეიქმნა "ქართველ მაჰმადიანთა საქველმოქმედო საზოგადოება", მემედ აბაშიძე თავმჯდომარედ აირჩიეს.


ოსმალების მიერ ბათუმის ოლქის ოკუპაციის პერიოდში დააპატიმრეს და ერთხანს ტრაპიზონის ციხეში იმყოფებოდა, საიდანაც გაქცევა მოახერხა. მისი განსაკუთრებული ძალისხმევით, 1919 წლის 31 აგვისტოს ბათუმში გაიმართა ქართველ მუსლიმანთა წარმომადგენლების ყრილობა, რომელმაც მიიღო უმნიშვნელოვანესი დადგენილება - ბათუმის ოლქის (აჭარის) "დედასამშობლოსთან" - საქართველოსთან - "სამარადისოდ" შეერთების შესახებ, ფართო ავტონომიის სახით. იყო ყრილობის მიერ არჩეული სამუსლიმანო საქართველოს მეჯლისის (პარლამენტის) პირველი თავმჯდომარე, რომელიც ფაქტობრივად ადგილობრივი პროქართული ორიენტაციის მუსლიმი ქართველების მთავრობის ფუნქციებს ასრულებდა ბათუმის ოლქში ბრიტანული ადმინისტრაციის ყოფნის პერიოდში. მისი რედაქტორობით გამოდიოდა განმათავისუფლებელი კომიტეტის ორგანო - გაზეთი "სამუსლიმანო საქართველო", რომელმაც დიდი როლი შეასრულა ადგილობრივი მოსახლეობის საერთო-ქართული თვითშეგნების ფორმირების პროცესში. ბოლშევიკური რუსეთის მიერ საქართველოს დაპყრობის შემდეგ, რამდენიმე თვის განმავლობაში რჩებოდა მეჯლისის თავმჯდომარედ, იყო ადგილობრივი რევკომის (რევოლუციური კომიტეტის) წევრი. მონაწილეობდა თბილისის უნივერსიტეტში არაბული ენის სახელმძღვანელოს შემდგენ კომისიაში. ქართულად თარგმნა ომარ ხაიამის, ნაზიმ ქემალის ნაწარმოებები; თურქულად თარგმნიდა ქართულ ნაწარმოებებს (ს. შანშიაშვილის "ანზორი"). დაიწყო შოთა რუსთაველის "ვეფხისტყაოსნის" თურქულად თარგმნა. წერდა მოთხრობებს. როგორც თავისი ქვეყნის დიდი პატრიოტი, მაინც მიუღებელი აღმოჩნდა საბჭოთა ხელისუფლებისათვის და 63 წლის ასაკში შეეწირა რეპრესიებს.

წყარო: საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა (1918-1921) : ენციკლოპედია-ლექსიკონი. -თბ., 2018.-გვ. 9-10

ორგანიზაციის, ასოციაციის ან ჯგუფის წევრი

  • სამუსლიმანო საქართველოს განმათავისუფლებელი კომიტეტი, თავმჯდომარე (1918-)
  • სამუსლიმანო საქართველოს მეჯლისი (პარლამენტი), პირველი თავმჯდომარე
  • საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის ეროვნული საბჭო (პარლამენტი), წევრი (1918-)
  • საქართველოს მწერალთა კავშირი, წევრი, აჭარის სექციის თავმჯდომარე
  • ქართველ მაჰმადიანთა საქველმოქმედო საზოგადოება, თავმჯდომარე (1917-)

ბიბლიოგრაფია

  • თხზულებანი : ეძღვნება აჭარის დედა-სამშობლოსთან დაბრუნების 120 წლისთავს. (ავტორი). - თბილისი, სახალხო წიგნი, 1998. - 656გვ.
  • ფიქრები საქართველოზე : კრებული (ავტორი). - ბათუმი, ალიონი, 1998. - 68გვ.
  • რჩეული ნაწერები : აჭარის ეროვნულ-განმათავისუფლებელი მოძრაობის ლიდერის წერილები სამუსულმანო საქართველოს შესახებ (ავტორი). - ბათუმი , საბჭ. აჭარა, 1973. - 129გვ.
  • რჩეული ნაწერები : წერილები, სიტყვები... (ავტორი). - თბილისი, ლიტერატურა და ხელოვნება, 1967. - 58გვ.


წყარო: ეროვნული ბიბლიოთეკა



კონტაქტი Facebook

საიტი შექმნილი და დაფინანსებულია დავით ფეიქრიშვილის მიერ, მოზარდებში ისტორიული ცნობადიბოს გაზრდის მიზნით.

დავით ფეიქრიშვილი
დავით ფეიქრიშვილი ატვირთა: 01.01.2021
ბოლო რედაქტირება 18.01.2023
სულ რედაქტირებულია 2




ანტონ (დიმიტრი, ერიკ. დავით) აბაშიძე 1867-1942წწ სქემმთავარეპისკოპოსი, დაბ. სოფ. ვეჯინი, გურჯაანი

2 0

აბაშიძე

1 0

აბაშიძე ლაზარე (მიხეილ) პეტრეს ძე არქიმანდრიტი 1959-2018წწ მოღვ. ბეთანიის, კარმელის მთაზე მონასტერი დაბ. გაგრა

2 0

აბაშიძე გერმოგენი (გიორგი) 1884-1937წწ მღვდელ მონაზონი მოღვ. დავით გარეჯი, რეპრესირებულია

2 0

აბაშიძე გაბრიელი (გიორგი) დაბ. 1878-დაახლ. 1930-იანი წწ. არქიმანდრიტი 1899 წელი ათონის მთა

2 0

5.7 მალაქია I (აბაშიძე) 1519-XVI საუკუნის 40-იანი წწ. აფხაზეთის ( დასავლეთ საქართველოს) კათოლიკოსი

1 0


აბაშიძე მურთაზ მანუჩარის ძე დ. 1955წ. მსახურობს ქ. რუსთავის ღვთისმშობლის მიძინების სახელობის ტაძარში, და არის ამავე ტაძრთან არსებულ წმ. იოაკიმე და ანას სახელობის სამლოცველოს წინამძღვარი. დაბ. რუსათვი.

2 0

5.21 მაქსიმე II (აბაშიძე)- 1776-1795 აფხაზეთის ( დასავლეთ საქართველოს) კათოლიკოსი

1 0


აბაშიძე მალაქია (გიორგი V) გარდ. 15.10.1722), იმერეთის გამგებელი 1701 წლიდან. მალაქიას სახელით ბერად

2 0

აბაშიძე ირაკლი ანტონის ძე მართლმ. მღვდელი 1850-1926წწ დაკრძ. სოფ. ჭალა (საჩხერე)

2 0

გრიგოლ აბაშიძე ივანეს ძე, 1820-1890წწ გენერალ მაიორი, ქუთაისის გუბერნიის სამხედრო გუბერნატორი. დაბ. ჯიყოეთი ჭიათურა იმერეთი

2 0


აბაშიძე დავით ნიკოლოზის ძე (1821-99) რუსეთის გენერალი იმერეთი

1 0


დიმიტრი აბაშიძე როსტომის ძე 1856-1920წწ რუსეთის გენერალი იმერეთი

1 0


როსტომ აბაშიძე (ფინეზიშვილი) ნიკოლოზის ძე 1816-83წწ გენერალ მაიორი დაბ. ქუთაისი იმერეთი

1 0


ლერი აბაშიძე ივანეს ძე 1935-94წწ საბჭოთა გენერალი დაბ. ხაშური

1 0


აბაშიძე ასლან იბრაჰიმის ძე 1938წწ საქართველოს გენერალი დაბ. ბათუმი აჭარა Асла́н Ибраги́мович Абаши́дзе

1 0


ლერი აბაშიძე ივანეს-ძე 1935-94წწ საქართველოს გენერალი დაბ. ხაშური ქართლი

1 0


დიულა აბაშიძე ვაჟას ძე (1941-2004) საქართველოს გენერალი თბილისი

1 0


ასლან აბაშიძე, ასლანბეგი 1877-1924წწ საქართველოს გენერალი დაბ. ბათუმი აჭარა Аслан Ибрагимович Абашидзе

1 0


კონსტანტინე აბაშიძე გიორგის ძე (1856-1917), რუსეთის გენერალი კახეთი

6 0


ზურაბ ვლადიმერის ძე აბაშიძე 1968-92წწ გარდ. ოჩამჩირე აფხაზეთი დაბ. სოფ. ჭალა საჩხერე

3 0


გივი აბაშიძე 1960-93წწ გარდ. სოფ. ცაგერა ოჩამჩირე დ. სოფ. კოჩარა ოჩამჩირე აფხაზეთი

2 0


დავით აბაშიძე 1955-1992წ გარდ. აფხაზეთი დაბ. თბილისი.

3 0


მალხაზ აბაშიძე ილიას ძე 1975-08წწ გარდ. სამაჩბლო დაბ. სოფ. ვერნები ხულო

2 0


მინდია აბაშიძე 1989-2012წწ გარდ. ავღანეთი დ. სოფ. თხილნარი ხელვაჩაური აჭარა

2 0


ლევან აბაშიძე 1963-92წწ გარდ. 29 წლის ეშერა, სოხუმი. მსახიობი დაბ. თბილისი

3 0


აბაშიძე ასლან იბრაჰიმის ძე 1938წწ მილიარდელი საქართველოს გენერალი დაბ. ბათუმი აჭარა

2 0

აბაშიძე მურთაზ 1927-2004წწ. მხატვარი. სოფ.ჭალა, საჩხერე, იმერეთი.

1 0


იასონ (იჩო) აბაშიძე (თუშეთი) 1904-90წწ გარდ. 86 წლის. პროფესორი, მეტყევე. სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტის ზოგადი მეტყევეობის, დენდროლოგიისა და ტყის კულტურების კათედრის გამგე. დაბ. სოფ.ზემო ალვანი ახმეტა კახეთი

1 0


გოჩა აბაშიძე 1937-1961წწ. მსახიობი. დაბ. თბილისი.

1 0


დავით აბაშიძე 1924-1990წწ. მსახიობი. დაბ. თბილისი.

1 0


ვანიკო აბაშიძე 1896-1937წწ. მსახიობი. დაბ. ქუთაისი.

1 0


ვასილ აბაშიძე 1854-1926წწ. მსახიობი დაბ. დუშეთი.

1 0


თამარ აბაშიძე 1892-1960წწ. მსახიობი. დაბ. ზესტაფონი.

1 0


ლეილა აბაშიძე 1929-2018წწ. კინომსახიობი, რეჟისორი, სცენარისტი. დაბ. თბილისი.

1 0


გრიგოლ აბაშიძე 1914-1994წწ მწერალი, პოეტი , დაბ.სოფ. რგანი ჭიათურა იმერეთი

3 0


ტასო აბაშიძე 1881-1958წწ.. მსახიობი. დაბ. თბილისი.

1 0


მერაბ აბაშიძე 1950-2000წწ მწერალი, დაბ. თბილისი.

4 0


ნინო აბაშიძე 1910-97წწ გარდ. 87 წლის, მწერალი, საქართველოს მწერალთა კავშირი, წევრი (1953-1997), დაბ. სოფ. ვეჯინი, გურჯაანი კახეთი

1 0


ახმედ შუგეიბის ძე აბაშიძე 1923-1992წწ სოციალისტური შრომის გმირი (1949). დაბ. სოფ. ცხმორისი, ქედა, აჭარა

2 0

როსტომ აბაშიძე დ.1935წ. მსოფლიო ჩემპიონი ბერძნულ-რომაული ჭიდაობა დაბ. ბათუმი აჭარა

1 0

6 0 2


სალომე აბაშიძე დ.1995წ. მსოფლიო პრიზიორი სამბო დაბ. ბათუმი

1 2

2 0 2


ირაკლი ბესარიონის ძე აბაშიძე (1909-1992); პოეტი, აკადემიკოსი. დაბ. ხონი, იმერეთი.

10 0