მაჭარაშვილი სერგი ილარიონის ძე 1900-1902 წლებში  სოფ. გუნდაეთის წმ. გიორგის ეკლესიის მღვდელი. სოფელ კორბოულის სამრევლო სკოლის მასწავლებელი – მღვდელი  

საჩხერის წმინდა ნინოს ეკლესია. 1927 წლის მონაცემებით, საჩხერის წმინდა ნინოს ეკლესიის დეკანოზია სერგი მაჭარაშვილი,

მღვდელი – ლუკა ტყემალაძე, დიაკვანი – გიორგი აბდუშელიშვილი, მედავითნე – კონსტანტინე ბრეგვაძე.

კაციტაძე დავით დეკანოზი დაბ. 1933. 2023წ. საჩხერის წმინდა ნინოს სახელობის საკათედრო ტაძრის წინამძღვარი,   გარდ. 03 მაისი 2024წ. დაკრძ. ამავე ტაძრის ეზოში

გორისჯვრის ტაძრის გზის მშენებლობის ისტორია და მამა დავით კაციტაძე. 1980 წელს, კომუნისტური რეჟიმის მმართველობის პერიოდში, მეუფე ქრისტიფორე წამალაიძეს მამა დავითისათვის დაუვალებია გორისჯვრის გზის გაკეთება. ტაძრამდე მისასვლელი სამანქანო გზა არ არსებობდა, ტერიტორია მეტწილად კლდოვანი ქანებისაგან შედგებოდა. მეუფემ დაიბარა მამა დავითი და განუცხადა, რომ საჩხერის წმინდა ნინოს ტაძრის გახსნის შემდეგ იგი გორისჯვრის ტაძრამდე მისასვლელი გზის მშენებლობასაც რომ ჩადგომოდა სათავეში კომუნისტი მაღალჩინოსნები და მილიცია მძიმე მდგომარეობაში ჩააყენებდნენ, ამიტომ მეუფის მაგივრად მამა დავითს უნდა აეღო თავის თავზე აღნიშნული საქმე. მამა დავითმა ნახა ტრაქტორისტი ელგუჯა ხითარიშვილი გორისჯვრის გზის გასაკეთებლად. ტრაქტორისტმა 800 მანეთი მოითხოვა, რომელიც იმ დროისათვის ძალზედ დიდ თანხას წარმოადგენდა. მეუფე ქრისტიფორემ მამა დავითს აღნიშნული 800 მანეთი გადასცა. დაიწყო ტრაქტორისტმა მუშაობა, ნახევარი საქმე რომ გააკეთა მამა დავითს განუცხადა, რომ იგი შეცდა თანხის რაოდენობის მოთხოვნაში და კიდევ 500 მანეთი მოითხოვა მუშაობის გაგრძელებისათვის. ტრაქტორისტი თავის მოთხოვნას იმით ასაბუთებდა, რომ ტრაქტორი ერთ-ერთი დაწესებულების იყო და მას ამ დაწესებულების ხელმძღვანელებისათვის უნდა გაეყო აღებული თანხა, მაშინ როდესაც იგი თავად ატარებდა ასტრონომიულად დიდ და სარისკო სამუშაოს. მამა დავითს საქმის ვითარება მეუფე ქრისტიფორესათვის მოუხსენებია. აღმოჩნდა, რომ ეკლესიას ეს 500 მანეთი არ გააჩნდა. გორიჯვრის გზის მშენებლობას შეწყვეტის საშიშროება დაემუქრა. მაგრამ, უფლის წყალობით, ისე, რომ არავის უთხოვია საჩხერის მოქალაქეებისათვის დახმარება და ეს ამბავიც არ გახმაურებულა, მოულოდნელად მამა დავითს დაუკავშირდა ზაური (წიკილო) მღებროვი, რომელსაც 500 მანეთი გადაუცია მისთვის. ეს თანხა ზაურის ძირითადად ეროვნებით სომეხ ხორცით მოვაჭრეებში შეუგროვებია. გზის მშენებლობა განახლდა. მამა დავითმა მოიძია საჩხერის ატეკიდან საწვავი. მას ჩუმად აჩუქეს ხუთი ორას ლიტრიანი კასრი, რომელიც მარხილით, ხარებით აატანია მოდინახეზე.

მალე გორისჯვრის გზის მშენებლობის ამბავმა მილიციამდეც მიაღწია. დაიბარეს ელგუჯა ხითარიშვილი მილიციაში და კითხეს - რატომ აკეთებ ამ გზას რამ გაგაგიჟაო, ელგუჯას უთქვამს ნაურტევზე მინდა გზა გავიყვანო, რათა იქ ღორების ფერმა გავაკეთო და სახელმწიფოს ხორცი ჩვაბაროო. მილიციელებს არ დაუჯერებიათ. ბედად ელგუჯა ხითარიშვილი მართლაც მეღორეობას ეწეოდა და საკმაო რაოდენობის ხორცი ქონია ჩაბარებული აქამდე სახელმწიფოსათვის, მან მილიციელებს წარუდგინა ჩაბარების დამადასტურებელი ქვითრები, მილიციელებს დაჯერების გარდა სხვა გზა არ გააჩნდათ და გზის მშენებლობაც განახლდა. ასე დასრულდა გორისჯვრის ტაძრის გზის მშენებლობა უმძიმეს, კომუნისტური რეჟიმის მმართველობის პირობებში. მამა დავითს კი დღემდე არ შეუწყვეტია აღნიშნულ ტაძარზე ზრუნვა.

საჩხერე. სოფელ დუნთაში მდებარეობს მთავარანგელოზის ეკლესია, რომელიც დიდი ხნის განმავლობაში მიტოვებული იყო. 1991 წლის მიწისძვრის დროს დაინგრა. ამჟამად აღდგენილია სრულად. სარესტავრაციო სამუშაოების ჩატარებაში მონაწილეობა მიიღო საჩხერისა და სოფელი დუნთის მოსახლეობის დიდმა ნაწილმა, მამა დავითის (კაციტაძის) ხელმძღვანელობით. 

წყარო მარინე დემეტრაშვილი; გვ. 92

არქიმანდრიტი ზოსიმე (ყაველაშვილი). დაიბადა 1967 წლის  6 მაისს , ჭიათურის რაიონის სოფელ ზოდში. 1984 წელს დაამთავრა ამავე სოფლის საშუალო სკოლა.

1992 წელს ,  აწგანსვენებული დეკანოზ დავითის (კაციტაძე) , რეკომენდაციით ჩააბარა თბილისის სასულიერო სემინარიაში,რისი დასრულების შემდეგაც სწავლა განაგრძო თბილისის სასულიერო აკადემიაში. 

1999 წლის 22 თებერვალს ბერად აღიკვეცა შავნაბადას წმ. გიორგის სახელობის მამათა მონასტერში. 

 ამავე წლის 14 მარტს , უწმინდესმა და უნეტარესმა ილია მეორემ , მონაზონ ზოსიმეს დიაკვნად დაასხა ხელი,  სიონის საპატრიარქო ტაძარში. 

1999 წლის 13 ივნისს , იმ დროისათვის ჭიათურის მთავარეპისკოპოსმა აბრაამმა , წასრის წმ. გიორგის სახელობის ტაძარში მღვდლად დაასხა ხელი და დანიშნა საჩხერის წმ. ნინოს სახ. საკათედრო ტაძრის მღვდელმსახურად. 

ამავე წლის 21 სექტემბერს , ღვთისმშობლობას , აყვანილ იქნა იღუმენის ხარისხში და დაინიშნა სავანის წმ. გიორგის სახ. ტაძრის წინამძღვრად. 

2007 წლის 6 მაისს , ჭიათურისა და საჩხერის მიტროპოლიტმა დანიელმა იღუმენი ზოსიმე აიყვანა არქიმანდრიტის ხარისხში. 

2024 წლის 20 ივნისს ჭიათურისა და საჩხერის მიტროპოლიტმა დანიელმა არქიმანდრიტი ზოსიმე დააჯილდოვა ორი ჯვრის ტარების უფლებით.

ამჟამად მსახურობს: სავანის წმ. გიორგის , ცხამის წმ. გიორგის , იტავაზის მთავარანგელოზთა და ითხვისის წმ. იაკობ მოციქულის სახელობის ტაძრებში.

ყაველაშვილი ზოსიმე არქიმანდრიტი,  სავანის წმინდა გიორგის ტაძრის წინამძღვარი, ჭიათურის და საჩხერის  ეპარქია, 2016წ. 

2024 წლის 20 ივნისს ჭიათურისა და საჩხერის მიტროპოლიტმა დანიელმა (დათუაშვილი) ჭიათურის წმინდა მოციქულ ანდრია პირველწოდებულის სახელობის საკათედრო ტაძარში დააჯილდოვა შემდეგი სასულიერო პირები:

არქიმანდრიტი ზოსიმე (ყაველაშვილი) დაჯილდოვდა მეორე გამშვენებული ჯვრის ტარების უფლებით;

დეკანოზი მიქაელ კირვალიძე დაჯილდოვდა მეორე გამშვენებული ჯვრის ტარების უფლებით;

დეკანოზი თადეოზ სარალიძე დაჯილდოვდა მიტრის ტარების უფლებით.

აბდუშელიშვილი ვახტანგ  მღვდელი, ითხვისში და შუქრუთის ნაცვლად კი მერევის ტაძარში მსახურობდა. ჭიათურის და საჩხერის  ეპარქია, გარდ. 2017წ. 

წიგნი: საქმემან შენმან. ჭიათურა საჩხერე 2023წ. გვ. 73

მღვდელი ვახტანგი (აბდუშელიშვილი) დაიბადა 1969 წლის 16 აპრილს ქ. ჭიათურაში.

1987 წელს დაამთავრა ჭიათურის N2 საშუალო სკოლა.

1987-1988, 1990-1992 წწ. მუშაობდა პატარიძის სახელობის მაღაროში.

1988-1990 წწ. მოიხადა სამხედრო სამსახური.

1995-1998 წწ. მსახურობდა ნაგუთის წმ.

ნინოს სახელობის სამლოცველო სახლში მედავითნედ.

1998 წლიდან იყო საჩხერის მუნიციპალიტეტის სოფ. ჭორვილის მაცხოვრის აღდგომის ტაძრის მედავითნე. 1999 წელს სწავლა

დაიწყო საჩხერის სასულიერო სემინარიაში.

2000 წლის 23 ნოემბერს დიაკვნად აკურთხა მთავარეპისკოპოსმა აბრაამმა და დაადგინა საჩხერის წმ. ნინოს სახელობის საკათედრო ტაძარში.

2001 წლის 7 აპრილს მღვდლად აკურთხა მიტროპოლიტმა აბრაამმა. მსახურობდა ჭორვილის მაცხოვრის აღდგომის სახელობის ტაძარში, დარკვეთის წმ. გიორგის სახელობის ტაძარში და ითხვისის წმ. იოანე ნათლისმცემლის სახელობის ტაძარში.

2010-2017 წლებში პარალელურად მსახურობდა შუქრუთის წმ. მარინესა და მერევის წმ. გიორგის სახელობის ტაძრებში. მამა ვახტანგს დიდი წვლილი მიუძღვის შუქრუთის ტაძრის აღდგენა-მშენებლობაში. ასევე, დაწყებული ჰქონდა მერევის ტაძრის აღდგენითი სამუშაოები.

2017 წლის 12 იანვარს გარდაიცვალა ტრაგიკულად. დარჩა მეუღლე და 2 შვილი.

მღვდელ ვახტანგს (აბდუშელიშვილი) მღვდლად კურთხევიდან 16 წელი შეუსრულდებოდა.

- 2001 წლის 7 აპრილს ჭორვილაში,

მაცხოვრის აღდგომის სახელობის ტაძარში დიაკონ ვახტანგს (აბდუშელიშვილი) მღვდლად დაასხეს ხელი.

- მღვდლად კურთხევა ჭიათურისა და საჩხერის მაშინდელმა მღვდელმთავარმა მიტროპოლიტმა აბრაამმა (გარმელია) შეასრულა.

- მღვდელი ვახტანგი ამავე ტაძრის წინამძღვართან არქიმანდრიტ ბართლომესთან ერთად მსახურობდა.

- 6 თვის შემდეგ მღვდელ ვახტანგს ჭორვილაში მსახურების პარალელურად ამავე ეპარქიის სოფელ დარკვეთის წმინდა გიორგის სახელობის ტაძრის წინამძღვრობა ჩააბარეს .

- მამა ვახტანგის ჭორვილაში მსახურების პერიოდში ამავე ეპარქიის სოფელ ითხვისის ტაძრის წინამძღვარი: მღვდელი დავითი (ბრეგვაძე) ავტო ავარიის შედეგად გარდაიცვალა.

- ამ შემთხვევის შემდეგ მისი დიდი სურვილი გახდა თავისსავე სოფელში თანასოფლელების გვერდით ღვთის ტაძარში ემსახურა.

(მამა ვახტანგი შეგახსენებთ წარმოშობით ითხვისიდან იყო)

- ის მღვდლად კურთხევიდან 8 თვის შემდეგ, 2002 წლის დეკემბერში ითხვისში ტაძრის ძინამძღვრად დანიშნეს.

- ძირითად ტაძრად მამა ვახტანგს ითხვისის იოანე ნათლისმცემლის ტაძარი ჰქონდა ჩაბარებული.

- პარალელურად დარკვეთში და შემდეგ კი ზოდშიც ასრულებდა მსახურებას.

- 2009-2015 წლებში დარკვეთისა და ზოდის ტაძრების ნაცვლად შუქრუთის წმინდა მოწამე მარინეს სახელობის ტაძარი ჩააბარეს.

- 2015 წლიდან სიცოცხლის ბოლო წუთამდე ითხვისში და შუქრუთის ნაცვლად კი მერევის ტაძარში მსახურობდა.

წიგნი: საქმემან შენმან. ჭიათურა საჩხერე 2023წ. გვ. 71

დიაკვანი ბესარიონ (ფარქოსაძე) დაიბადა 1978 წლის 15 აგვისტოს საჩხერის რაიონის სოფელ ჩიხაში.

1995 წელს დაამთავრა საჩხერის რაიონის სოფ. ჩიხის საშუალო სკოლა. იმავე წელს ჩაირიცხა საქართველოს ფიზიკური აღზრდისა და სპორტის აკადემიაში.

2005 წლიდან გახდა ჭორვილის ცამეტი ასურელი მამის სახელობის ტაძრის მრევლი. ამავე ტაძარში 2008-2018 წლამდე მსახურობდა მედავითნედ.

2012-2022 წწ. მუშაობდა საირხის წმ. ნინოს სახელობის გიმნაზიაში სპორტის მასწავლებლად.

2018-იდან 2022 წლის 18 დეკემბრამდე მსახურობდა საჩხერის წმ. ნინოს საკათედრო ტაძარში მედავითნედ.

2022 წლის 18 დეკემბერს საჩხერის წმ. ნინოს საკათედრო ტაძარში ჭიათურისა და საჩხერის მიტროპოლიტმა დანიელმა საღმრთო ლიტურგიაზე დიაკვნად დაასხა ხელი

და დაადგინა ამავე ტაძარში დიაკვნად.

ჰყავს მეუღლე და ოთხი შვილი.

2024 წლის 14 აპრილს ჭიათურისა და საჩხერის მიტროპოლიტმა დანიელმა (დათუაშვილი) საჩხერის წმინდა ნინოს სახელობის საკათედრო ტაძარში დიაკვნად აკურთხა იპოლიტე მოდებაძე, რომელსაც სახელად ექვთიმე დაარქვა.

დიაკონი ექვთიმე ამავე ტაძარში იმსახურებს.

2025წ. 17 აგვისტოს ჭიათურისა და საჩხერის მიტროპოლიტმა დანიელმა (დათუაშვილი) ჭიათურის წმინდა ანდრია პირველწოდებულის სახელობის საკათედრო ტაძარში დიაკვნად დაასხა ხელი ნოდარ ტაბატაძეს, რომელსაც სახელად ნაზარი უწოდა.

დიაკონი ნაზარი საჩხერის წმინდა ნინოს სახელობის საკათედრო ტაძარში იმსახურებს.

დეკანოზი ზურაბი ( გველესიანი) დაიბადა 1983 წლის 17 ივლისს.

დიაკვნად კურთხევა 2008 წლის 6 აპრილი. 

მღვდლად კურთხევა 2009 წლის 21 ივნისი. 

დეკანოზის ხარისხში აყვანა 2019 წლის 8 დეკემბერი.

გამშვენებული ჯვრით დაჯილდოვდა 2023 წლის 13 დეკემბერს. 

ამჟამად მღვდელმსახურებას აღასრულებს საჩხერის წმ. ნინოს სახელობის საკათედრო, თაბაგრების მთავარანგელოზთა სახელობის, ზედა რგანის წმ. გიორგის სახელობის, ბუნიკაურის მთავარანგელოზთა სახელობის, წინსოფლის წმ. გიორგის და ჭილოვანის მაცხოვრის ამაღლების ტაძრებში.

გველესიანი ზურაბ დეკანოზი, ოქროს ჯვარი, 2019წ.  ჭიათურის და საჩხერის  ეპარქია, მღვიმევის ყოვლადწმინდა ღვთისმშობლის შობის სახელობის ტაძარი 2022წ 

საპატრიარქოს უწყებანი N13 10-16აპრილი 2008წ გვ. 8

ხელდასხმა

6 აპრილს მღვიმევის ყოვლადწმინდა ღვთისმშობლის მიძინების სახელობის დედათა მონასტერში ცხუმ-აფხაზეთის, ჭიათურისა და საჩხერის მიტროპოლიტმა დანიელმა (დათუაშვილი) მღვდლად დაასხა ხელი სავანის წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესიის დიაკონს გიორგი გოგოლაშვილს, ხოლო დიაკვნად აკურთხა თბილისის სასულიერო სემინარიის კურსდამთავრებული ზურაბ გველესიანი. მღვდელი გიორგი ზოდის წმინდა გიორგის სახე-ლობის ეკლესიის წინამძღვრად დაინიშნა; დიაკონი ზურაბი კი სავანის წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესიაში იმსახურებს.

საპატრიარქოს უწყებანი N21 25ივნისი-1ივლისი 2009წ გვ.12

21 ივნისს საჩხერის წმინდა ნინოს სახელობის საკათედრო ტაძარში ცხუმ-აფხაზეთისა მიტროპოლიტმა დანიელმა (დათუაშვილი) მღვდლად დაასხა ხელი სავანის წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესიის დიაკვან ზურაბ გველესიანს. მღვდელი ზურაბი საჩხერის წმინდა ნინოს სახელობის საკათედრო ტაძარში იმსახურებს.

2026 წლის ფოტო, ავტორი გიორგი ხარატიშვილი;

წიგნი: საქმემან შენმან. ჭიათურა საჩხერე 2023წ. გვ. 50

დეკანოზი ზურაბი (გველესიანი) დაიბადა 1983 წლის 17 ივლისს ქ. ჭიათურაში. სწავლობდა მე-10 საშუალო სკოლაში. ოჯახური პირობების რამდენჯერმე მოუწია გამო სკოლის გამოცვლა და 2000 წელს დაამთავრა

ჭიათურის ქართული გიმნაზია.

1998 წელს დაიწყო მსახურება წმ. ნინოს ეკლესიის სტიქაროსნად, მგალობლად და მედავითნედ. ამ დროს ეპარქიის მმართველად დაინიშნა მიტროპოლიტი აბრაამი და მისი კურთხევით და მოძღვრის რეკომენდაციით ჩააბარა საჩხერის მუნიციპალიტეტის სოფელ ივანწმინდის სასულიერო სემინარიაში.

2002 წელს სწავლა განაგრძო თბილისის სასულიერო სემინარიაში, რომელიც დაასრულა 2005 წელს. ამავე წელს დაქორწინდა. ჰყავს მეუღლე და 6 შვილი. 

მიტროპოლიტმა დანიელმა 2008 წლის 6 აპრილს – დიაკვნად, ხოლო 2009 წლის 21 ივნისს მღვდლად აკურთხა და დაადგინა საჩხერის წმ. ნინოს საკათედრო ტაძარში. ასევე მიტროპოლიტის კურთხევით ჩაიბარა და

მსახურება განაახლა ჭიათურის რამდენიმე სოფელში: ზედა რგანის წმ. გიორგის, სარქველეთუბნის მთავარანგელოზთა, წინსოფლის წმ. გიორგისა და თაბაგრების მთავარანგელოზთა ეკლესიებში. მოგვიანებით მსახურება დაიწყო სოფ. ჭილოვანის მაცხოვრის ამაღლების ტაძარში.

საჩხერე. წმ. ნინოს სახ. საკათედრო ტაძრის აშენება დაიწყო XX საუკუნის დასაწყისში კნეინა ელისაბედის თაოსნობით. 1910 წლის 4 დეკემბერს, ყოვლადწმინდა ღმრთისმშობლის ტაძრად მიყვანების დღესასწაულზე, იკურთხა ტრაპეზი, აღევლინა პირველი წირვა.

1915 წლის 4 თებერვალს, ოთხშაბათ დღეს, წმ. ნინოს ტაძარი მარადიული სასუფევლის გზაზე აცილებს ერის მგოსანს დიდ აკაკის (წერეთელს).

კომუნისტური რეჟიმის დამყარებიდან მალევე ტაძარმა შეწყვიტა ფუნქციონირება.

1979 წელს აღდგა ღმრთისმსახურება.

1991 წლის 29 აპრილს ქ. საჩხერეში მომხდარი ძლიერი მიწისძვრის შედეგად ჩამოიქცა ტაძრის გუმბათი, სამრეკლო და კედლები.

2002 წელს ქ. საჩხერის მკვიდრის, ბატონი გოჩა ჭიღლაძის თაოსნობით ტაძარი აღდგა და მოიხატა.

წყარო მარინე დემეტრაშვილი